జీవించడమంటే జస్ట్ బ్రతికుండడమా?

మీరు తరచుగా ఒక ప్రశ్న అడుగుతూ ఉంటారు: "ఇన్ని distractions మరియు పోలికలు ఉన్న ఈ ప్రపంచంలో, ఒక యువకుడు/యువతి తనకు నిజంగా ఏది ముఖ్యమో ఎలా తెలుసుకోవాలి? inner clarity తో ఎలా ఉండాలి?"

వినడానికి ఈ ప్రశ్న చాలా అద్భుతంగా, ఆదర్శవంతంగా అనిపిస్తుంది. కానీ ఈ ప్రశ్న పునాదుల్లోనే ఒక పెద్ద అబద్ధం దాగి ఉంది.

మీరు మిమ్మల్ని మీరు 'యువకులు' అని పిలుచుకుంటున్నారు. మీరు మీ జీవితాన్ని సున్నా నుండి, ఒక 'Clean slate' నుండి ప్రారంభిస్తున్నారని మీరు బలంగా నమ్ముతున్నారు.

కానీ నేను మిమ్మల్ని ఒక సూటి ప్రశ్న అడుగుతున్నాను, దయచేసి మిమ్మల్ని మీరు మోసం చేసుకోకుండా నిజాయితీగా సమాధానం చెప్పుకోండి: మీకు ఐదేళ్ల వయసున్నపుడైనా సరే, మీ మెదడు ఒక Clean slate లా ఉందా?

లేదు. ఎవరికీ ఉండదు. మహాభారతంలో అభిమన్యుడు తల్లి గర్భంలో ఉండగానే పద్మవ్యూహంలోకి వెళ్లడం నేర్చుకున్నాడు. అది పురాణం కావచ్చు, కానీ నేటి సమాజంలో అది ఒక కఠోర వాస్తవం. ఈ రోజు ఒక బిడ్డ పుట్టకముందే, ఆ బిడ్డ మెదడులోకి తల్లిదండ్రుల భయాలు, సమాజం యొక్క కుళ్ళు, వాళ్ళ అభద్రతా భావాలు DNA రూపంలోనూ, పెంపకం రూపంలోనూ ఎక్కించబడుతున్నాయి. మీకు ఈ సమాజం అనే పద్మవ్యూహంలోకి వెళ్లడమే తెలుసు, అందులోంచి బయటపడే దారి వాళ్లు నేర్పించలేదు, మీరూ వెతుక్కోలేదు.

మనందరి సమస్య ఏమిటంటే, ఎక్కడికి వెళ్ళాలి అని ఆలోచించడంలో చూپے ఉత్సాహం, ప్రస్తుతం ఎక్కడ నిలబడి ఉన్నాము అని ప్రశ్నించుకోవడంలో చూపించము. ముందుకు వెళ్ళడానికి పద్నాలుగు దారులు ఉన్నాయి, ఏ దారి ఎంచుకోవాలి అని అడుగుతారు. కానీ, అసలు మీరు నిలబడిన ఆ చోటు మీదేనా? ఆ పునాదిని మీరు ఎప్పుడైనా ప్రశ్నించారా?

మీ వయసు 20 కాదు... 1000 సంవత్సరాలు!

మీరు భౌతికంగా యువకులే కావచ్చు, మీ చర్మం మీద ముడతలు లేకపోవచ్చు. కానీ మానసికంగా, మీరు ఎనభై ఏళ్ల వృద్ధురాలి కంటే ముసలివారు. ఎందుకంటే మీ మెదడులో కూర్చున్నది మీరు కాదు... మీ నానమ్మ, లేదా మీ ముత్తాతకి తాత.

దీన్ని నిరూపించమంటారా? మీ జీవితంలో మీరు కోరుకునేది ఏమిటి? భద్రత (Security), నలుగురిలో గుర్తింపు, కొంత డబ్బు, ఒక ఇల్లు. ఇప్పుడు చెప్పండి, మీ ముత్తాతలు కోరుకున్నది కూడా ఇంతేగా! మీ ముత్తాతలు, మీ నానమ్మలు కోరుకోని కొత్త కోరిక ఏమైనా మీలో ఉందా? మీ నమ్మకాలు, దేవుడు, మతం, కులం, సమాజం గురించిన మీ అభిప్రాయాలు అన్నీ పాత తరాల వాళ్ళు మీ మెదడులోకి ఎక్కించినవే కదా?

మరి ఇంక మీలో యవ్వనం ఎక్కడ ఉంది? మహాభారతంలో భీష్ముడిని చూడండి. తన తండ్రి కోసం భయంకరమైన ప్రతిజ్ఞ చేసి, పాత ధర్మాలకు కట్టుబడిపోయాడు. కళ్ల ముందు ద్రౌపది వస్త్రాపహరణం జరుగుతున్నా, ఆ పాత నిబంధనలు అనే సంకెళ్లతో కట్టబడి, ఒక శిలావిగ్రహంలా ఉండిపోయాడు. మీ పరిస్థితి కూడా అంతే. మీ అనుమతి లేకుండానే మీ మెదడులోకి వారి భయాలు, వారి నమ్మకాలు చొప్పించబడ్డాయి. ఇది ఒక మానసిక దాడి. మీరు ఏమీ కొత్తవాళ్ళు కారు, కేవలం గతానికి ఒక Recycled product మాత్రమే!

ఈజిప్షియన్ మమ్మీలు - మీ ఉనికి

మనం మన ఎంపికల (Choices) గురించి ఎంత గొప్పగా మాట్లాడుకుంటామో చూద్దాం. మీ హెయిర్‌కట్ మీదేనా? మీరు ఏమంటారు, "నా ముఖానికి ఏది సెట్ అవుతుందో నా స్టైలిస్ట్ ని అడిగి చేయించుకున్నాను" అని. కానీ ఆడవాళ్ళకి జుట్టు పొడవుగా ఉండాలి, మగవాళ్ళకి జుట్టు పొట్టిగా ఉండాలి అన్న ఈ కండిషనింగ్ ఎక్కడి నుండి వచ్చింది?

మగవాళ్ళు ఎందుకు పెదాలకు రంగు వేసుకోరు? ఒక మనిషి కిడ్నీ లేదా రక్తం మరొకరికి పనికొస్తుంది, అందులో జెండర్ తేడా లేదు. మరి ఆడవాళ్ళు మాత్రమే పెదాలకు ఎందుకు రంగు పూసుకోవాలి? ఒకవేళ ఇక్కడ ఒక మగవాడు లిప్‌స్టిక్ వేసుకుని కూర్చుంటే, మీరు అతన్ని చూసి నవ్వుతారు, లేదా అసహ్యించుకుంటారు. ఎందుకు?

ఎందుకంటే మీలో ఆలోచిస్తున్నది మీరు కాదు, వందల ఏళ్ల క్రితం నాటి మూస పద్ధతులు. మీ పెదవులు మీవి కావు, ఈజిప్షియన్ మమ్మీల (Mummies) పెదవులు లాంటివి. ఆ మమ్మీలు ఎప్పుడో చచ్చిపోయాయి, కేవలం పైకి కనిపించే శరీరాన్ని మాత్రమే రసాయనాలు పూసి కాపాడి ఉంచారు. మీ పరిస్థితి కూడా అంతే. మీలో ప్రాణం లేదు, కేవలం పాత నమ్మకాలను మోస్తున్న ఒక శవం మీరు. మీరు ఇతరుల అభిప్రాయాల పైన ఆధారపడి బతుకుతున్నంత కాలం, అసలు మీకు అస్తిత్వం లేదు. ఆధారపడేవాడికి ఉనికి శూన్యం!

"Placement" మరియు "Settled" - సిద్ధార్థుడి భ్రమల నుండి బుద్ధుడి స్వేచ్ఛ వరకు

యవ్వనం అంటే వయసు కాదు. యవ్వనం అంటే మారగలిగే సామర్థ్యం. కొత్తదనాన్ని సృష్టించగలిగే ధైర్యం. ఒక చెట్టుకి ఉన్న పచ్చని, లేత కొమ్మను తీసుకోండి. అది సజీవంగా ఉంది కాబట్టి వంగుతుంది. అది ఒక స్థిరమైన ఆకారాన్ని పట్టుకుని వేలాడదు. దానికి ఇష్టం వచ్చినట్లుగా అది తన దారిని మార్చుకోగలదు.

ఇప్పుడు మీ ముందు ఉన్న ఈ బల్ల వైపు చూడండి. ఇది ఎప్పుడో చచ్చిపోయిన చెక్క. ఇది ఎంతో ఉపయోగకరం (Useful). దీని మీద మీరు ఏమైనా పెట్టుకోవచ్చు, ఎక్కడ పడితే అక్కడ పెట్టొచ్చు. ఇది ఎదురు తిరిగి మిమ్మల్ని ప్రశ్నించదు. "నన్ను ఇక్కడే ఎందుకు పెట్టావు?" అని అడగదు.

కాలేజీల్లో మేనేజ్‌మెంట్లు, తల్లిదండ్రులు ఎంత సంబరపడిపోతుంటారో చూస్తుంటాం. "మా పిల్లాడికి Placement వచ్చింది! మా అమ్మాయి లైఫ్ లో Settled!" అని స్వీట్లు పంచుకుంటారు. అసలు ఈ పదాల అర్థం ఎప్పుడైనా గమనించారా? ఈ చెక్క బల్లకి ప్రాణం లేదు కాబట్టి దాన్ని ఒక చోట పెట్టొచ్చు. ప్రాణం లేనివి మాత్రమే సెటిల్ అవుతాయి.

చరిత్రలో ఒక గొప్ప యువకుడు ఉన్నాడు - సిద్ధార్థుడు. ఆయన తండ్రి శుద్ధోదనుడు తన కొడుక్కి ఎలాంటి లోటూ లేకుండా చూశాడు. ఎండాకాలం, వానాకాలం, చలికాలం... ఇలా ప్రతి రుతువుకీ ఒక ప్రత్యేకమైన భవనం. చుట్టూ సైన్యం, విపరీతమైన భద్రత. నేటి సమాజపు భాషలో చెప్పాలంటే సిద్ధార్థుడికి అల్టిమేట్ "Placement" వచ్చింది, అతని లైఫ్ సూపర్ "Settled". కానీ, సజీవంగా ఉన్న ఏ మనిషీ అలా ఒక గదిలో సెటిల్ అయిపోయి పడి ఉండలేడు. ఆ 'సెటిల్మెంట్' అనే చెక్క బల్లను తన్ని బయటకు వచ్చాడు కాబట్టే ఆయన 'బుద్ధుడు' అయ్యాడు.

కానీ భారతదేశంలో మనం బల్లలాగా "ఉపయోగపడే" వాళ్ళను గౌరవిస్తాం. ముఖ్యంగా ఆడవాళ్ళను 'త్యాగానికి ప్రతిరూపాలు' అని పూజిస్తాం. వాళ్ళ జీవితం మొగుడికి, అత్తమామలకి ఉపయోగపడుతుంది. దానికి బదులుగా వాళ్ళని దేవతలు అంటాం. ఎంత దారుణమైన logic?

మీరు సజీవంగా ఉండాలనుకుంటున్నారా? లేదా ఒక బల్ల లాగా ఇతరులకు ఉపయోగపడే వస్తువులాగా జీవితాంతం పడి ఉండాలనుకుంటున్నారా? నాలో ఎదుగుదల ఆగిపోయింది, నాలో ప్రశ్నించే తత్వం చచ్చిపోయింది, నేను ఒక యంత్రం లాగా మారిపోయాను అని ఒప్పుకోవడమే "నేను సెటిల్ అయ్యాను" అనడం.

సృష్టి జరగాలంటే విధ్వంసం తప్పనిసరి

ముందు ఏమి చేయాలి? భవిష్యత్తు గురించి అడగకండి! హోళీ పండుగ రోజు ముఖం నిండా రంగులు, బురద పూసుకుని నా దగ్గరికి వచ్చి, "సార్, ఈ ముఖం పైన నేను ఏ బట్టలు వేసుకోవాలి?" అని అడిగితే, "ముందు వెళ్లి నీ ముఖం కడుక్కోరా బాబు! ఆ మురికిని వదిలించుకో" అని చెప్తాను.

మీరు ఇప్పుడు అదే అడుగుతున్నారు. మీ బుర్ర నిండా మీడియా, Algorithms, సమాజం, తల్లిదండ్రులు వేసిన మురికి, చెత్తా పేరుకుపోయి ఉంది. ఒక ఖైదీ, జైలు నాలుగు గోడల మధ్య కూర్చుని ఆకాశం ఎలా ఉంటుందో వర్ణించమని అడిగితే ఎంత హాస్యాస్పదంగా ఉంటుందో, మీరు భవిష్యత్తు గురించి అడిగే ప్రశ్నలు కూడా అంతే హాస్యాస్పదం. మీకు కావాల్సింది ఆకాశం గురించిన ఊహలు కాదు, జైలు గోడలను బద్దలు కొట్టే స్వేచ్ఛ!

నటరాజు చేసే శివతాండవం కేవలం ముగింపుకు సంకేతం కాదు, అది పాతదాని విధ్వంసం ద్వారా కొత్తదానికి ఊపిరి పోసే ప్రక్రియ. మీరు కూడా మీలో ఉన్న పాత నమ్మకాలను, భయాలను విధ్వంసం చేయాలి. నిలదీయండి. ఇలానే బ్రతకాలి అని మీలో కుక్కిన ప్రతి దాన్ని ప్రశ్నించండి. మీ చుట్టూ ఉన్నవాళ్లు ఉలిక్కిపడవచ్చు, వివాదాలు రావచ్చు, బంధాలు తెగిపోవచ్చు. భయపడకండి!

పాతది నాశనం అయితేనే కొత్తది మొలకెత్తుతుంది. ఆ బానిసత్వపు గొలుసులను బద్దలు కొట్టండి. గతాన్ని వదిలించుకోండి, మీ స్లేట్ ను ముందు పూర్తిగా తుడిచి ఖాళీ చేయండి. అప్పుడు ఏ భవిష్యత్తు కోసం మీరు దేవులాడాల్సిన అవసరం లేదు. ఆ భవిష్యత్తు దానంతట అదే, అద్భుతంగా, స్వచ్ఛంగా మీ ముందు ఆవిష్కృతమవుతుంది.